Տիեզերական խայտառակություն

Իոսիֆ Ստալինի զավակների վատ վարքագծի առիթով

Սեպտեմբերի 19, 2015
Իոսիֆ Ստալինի զավակների վատ վարքագծի առիթով

Ծառուկ Սարգսյան


Ինչպես տեղեկացնում է REGNUM լրատվական գործակալությունը, Ադրբեջանի Գիտությունների ազգային ակադեմիայի Պատմության ինստիտուտի փոխտնօրեն Ջաբի Բայրամովը հանդես է եկել պատմական հայտարարությամբ։ Այս լուրջ պատմաբանի խոսքերով՝ Ադրբեջանի Ազգային խորհրդի 1918թ. մայիսի 29-ին ընդունած որոշումը Երևանը և հարակից հողերը Հայաստանին հանձնելու մասին պետք է չեղյալ հայտարարվի, քանի որ այն ժամանակ խորհրդարանը որոշումն ընդունել էր առանց ժողովրդի համաձայնության, հանրաքվե չէր անցկացվել։ «Ուստի, այդ որոշումն անօրինական է և լեգիտիմություն չունի։ Ադրբեջանի Միլի մեջլիսը պետք է բարձրացնի նաև այն որոշման հետ կապված հարցը, որի համաձայն՝ Զանգեզուրը հանձնվել է հայերին, և այն պետք է չեղյալ հայտարարել, քանի որ դրանք Ադրբեջանի հողերն են, և այդ որոշումն անօրինական է»,- ասում է Բայրամովը։ Նա նշում է, որ «ադրբեջանական այդ հողերը և Գեյջային հարակից բոլոր հողերը հանձնվել են հայերին խորհրդային կառավարության ճնշմամբ», իսկ «ադրբեջանցի ժողովուրդը լիակատար իրավունք ունի անօրինական համարելու մեր ժողովրդի դեմ հանցագործությունները խորհրդային ժամանակներում, հատկապես հողերի հանձնումը»։ Հղում կատարելով միջազգային իրավունքի նորմերին՝ գիտնական Բայրամովն ասում է, որ Բաքուն «դրա լիակատար իրավունքն ունի, Միլի մեջլիսի պատգամավորները պետք է հանդես գան նախաձեռնությամբ, իսկ դրա հետ կապված՝ պետք է ընդունվի ամբողջ ադրբեջանական ժողովրդի դիմումը»։


Գիտնական Բայրամովից առանձնապես չի տարբերվում նաև Իլհամ Ալիևը, որն, ի դեպ, ավելի վաղ Աստանայում, Թյուրքալեզու պետությունների համագործակցության խորհրդի (ԹՊՀԽ) V գագաթաժողովում ընդգծել է. «Ոչ միայն Լեռնային Ղարաբաղը, այլև Զանգեզուրը թյուրքական հնագույն երկրամաս է, մեր բնիկ հողը։ ХХ դարասկզբին Զանգեզուրն Ադրբեջանից անջատելով և այն Հայաստանին հանձնելով, ըստ էության, կտրվեց թյուրքական ողջ աշխարհի աշխարհագրական կապը»։


Դե, ի՜նչ ասենք դժբախտաբար՝ մեր հարևաններին։ Համարյա ոչինչ, քանի որ խոսել անմեղսունակների հետ և մեկնաբանել նրանց՝ ըստ էության անհնար է։ Գիտնական Բայրամովը և նախագահ Ալիևը Զանգեզուրի մասին խոսում են որպես բուն ադրբեջանական հող, նույնն ասում են Երևանի մասին։ Ավելին, նրանք ոչ միայն ասում, այլև ապացուցում են այս անհեթեթությունը, ընդ որում՝ պատմագրորեն։ Բայց, փառք Աստծո, Ադրբեջանն աշխարհի ու տիեզերքի կենտրոնը չէ, և աշխարհում առհասարակ կա նաև մի փոքր այլ պատմագրություն, ասենք համաշխարհային, որի համաձայն՝ առաջին թյուրքերն Անդրկովկասում հայտնվել են մոտավորապես VII դարում (համաշխարհային պատմագրությանը նաև հայտնի է, թե ովքեր են ապրել այս հողերում դրանից առաջ և հետո)։ Նրանք ապրել են այն պետությունների իշխանության ներքո, որոնք այդ ժամանակներում տիրել են այդ տարածքներում։ Ադրբեջանցիների վերջին սեփականատերերը, մինչև տարածաշրջան Ռուսաստանի ներխուժումը, եղել են պարսիկները։


Ռուսական կայսրությունում այսօրվա ադրբեջանցիներին անվանում էին կովկասյան թաթարներ։ Եվ միայն Հոկտեմբերյան հեղափոխությունից հետո ի հայտ եկավ «ադրբեջանցի» էթնոնիմը։ Նրանց այդպես քնքշաբար անվանեց Ստալինը՝ բազմաթիվ ժողովուրդների, ներառյալ՝ ադրբեջանցիների, ղազախների (ի դեպ, մինչև 1936թ. ղազախներին անվանում էին ղրղզներ, իսկ ղրղզներին՝ ղարա-ղրղզներ, բայց ծնողի իրավունքով Ստալինը որոշեց փոխել բալիկների անուններն ու նրանց զրկել նմանությունից, և այս տարի նախագահ Նազարբաևը ճոխ նշեց «ղազախական պետության» մի ինչ-որ բազմադարյա հոբելյան, որի էթնոնիմը սաղմնավորվել է համեմատաբար վերջերս, Ստալինի մոտ 1936թ. խոր խնջույքներից մեկի ժամանակ), ուզբեկների, մոլդավների և շատ ուրիշների ճշմարիտ ու իսկական հայրը։ Ցավոք, այս անհերքելի պատմական փաստը համաշխարհային պատմագրությունը լռության է մատնում՝ հայտնի պատճառներով։ Բայց մենք լռելու պատճառ չունենք, պետք է որ չունենա նաև Ռուսաստանը։ Ցավում ենք նաև, որ Ադրբեջանում Ստալինը չի սրբադասվել, նրա անվամբ քաղաքներ, հրապարակներ, պողոտաներ և գյուղեր չեն կոչվել։ Եվ հարևաններին խորհուրդ ենք տալիս զգոնություն ցուցաբերել, քանի որ Նախախնամությունն արդարացի և դաժան ֆենոմեն է, այն կարող է պատժել լկտի երախտամոռության համար, և այդ ժամանակ «բուն ադրբեջանական հողերը» կբաժանվեն նրանց իսկական, բուն տերերի՝ Հայաստանի, Իրանի և Ռուսաստանի միջև։ Կարծում ենք՝ այդպես էլ կլինի ոչ հեռավոր ապագայում, քանի որ որդիական երախտամոռությունը բարձրագույն ուժերը երկար չեն հանդուրժի...






Դիտումների քանակ 36561


ՀԱՐՑՈՒՄՆԵՐ

Ինչպե՞ս եք գնահատում հոդվածը




ՈՒՇԱԴՐՈՒԹՅՈՒՆ։ Ցենզուրայից դուրս մեկնաբանությունները կհեռացվեն մոդերատորի կողմից։




Վերադառնալ

Նույն թեմայով

Անդրկովկասը՝ համավարակից պատերազմ դուրս գալու շեմին. հանգույց ՀԱՊԿ գոտում

Անդրկովկասը՝ համավարակից պատերազմ դուրս գալու շեմին. հանգույց ՀԱՊԿ գոտում

Մայիսի 18, 2020


Իհարկե, թուրքերն իրենք պետք է որոշեն՝ արդյո՞ք պատերազմի մեջ մտնեն Ռուսաստանի դեմ տասնյոթերորդ անգամ, թե՞ ոչ։ Կարծում ենք, մենք ...

Հայտարարվել է Արևմտյան Ադրբեջանի Հանրապետության (Իրևան) ստեղծման մասին՝ արտաքսման մեջ գտնվող կառավարությամբ

Հայտարարվել է Արևմտյան Ադրբեջանի Հանրապետության (Իրևան) ստեղծման մասին՝ արտաքսման մեջ գտնվող կառավարությամբ

Մայիսի 10, 2020


Թուրքիայի Քայսերիի համալսարանի պրոֆեսոր և հայտնի հայագետ-գիտնական Գաֆար Չախմաղլին ընտրվել է Արևմտյան Ադրբեջանի Հանրապետության (...

Նիկիտա Խրուշչովի սև ծաղիկն ու Փաշինյան Նիկոլի կորոնավիրուսը

Նիկիտա Խրուշչովի սև ծաղիկն ու Փաշինյան Նիկոլի կորոնավիրուսը

Ապրիլի 5, 2020


Նիկիտա Խրուշչովը ամենաանհաջող սովետական ղեկավարն էր, չեմ սխալվի, եթե նրան թյուրիմացություն անվանեմ, որին ճակատագիրը հասցրեց բար...

Ղարաբաղը խիմերայի փոխարեն

Ղարաբաղը խիմերայի փոխարեն

Մարտի 25, 2020


Ռուսաստանցի փորձագետ, Քաղաքական և ռազմական վերլուծության ինստիտուտի փոխտնօրեն Ալեքսանդր Խրամչիխինը ավելի լավ է հասկանում ղարաբա...

Շարմազանովն ընդդեմ Բերիայի ու լակոտակրատիայի

Շարմազանովն ընդդեմ Բերիայի ու լակոտակրատիայի

Մարտի 4, 2020


Էդուարդ Շարմազանովը, խոսելով ռեպրեսիաների հանդեպ Փաշինյան Նիկոլի սիրո մասին, ասում է, թե լակոտակրատիան կդառնա Բերիա (այլ անձանց...

Պատերազմը Ռուսաստանի դեմ աղետ է Թուրքիայի համար

Պատերազմը Ռուսաստանի դեմ աղետ է Թուրքիայի համար

Մարտի 3, 2020


Սիրիայում և Անդրկովկասում անցած շաբաթ տեղի ունեցած իրադարձությունները լուրջ մտահոգություն են առաջացնում։ Հարգելի ընթերցողը կարո...

Վրաստանը մոլորվել է իր «առաջին պարոնների» հարցում

Վրաստանը մոլորվել է իր «առաջին պարոնների» հարցում

Փետրվարի 19, 2020


Վրաստանի արտաքին գործերի նախկին նախարար Թեդո Ջափարիձեն մեծ հոդվածով հանդես է եկել թուրքական Daily Sabah հեղինակավոր թերթում, որ...

Իդլիբից մինչև Ղարաբաղ. Թուրքիան նորի՞ց կվառի պատերազմի պատրույգը Կովկասում

Իդլիբից մինչև Ղարաբաղ. Թուրքիան նորի՞ց կվառի պատերազմի պատրույգը Կովկասում

Փետրվարի 17, 2020


Պատերազմից չի կարելի խուսափել, այն կարելի է միայն հետաձգել՝ ի շահ ձեր հակառակորդի։ Իտալացի մտածող Նիկոլո Մաքիավելիի այս թեզը, ց...

Իլհամ Ալիևը մտահոգվել է Հայաստանի նախկին նախագահների ճակատագրով

Իլհամ Ալիևը մտահոգվել է Հայաստանի նախկին նախագահների ճակատագրով

Փետրվարի 8, 2020


Բաքվում տեղի ունեցավ Թյուրքալեզու պետությունների համագործակցության խորհրդի (Թյուրքական խորհրդի) արտաքին գործերի նախարարների արտ...

Ձեռքից ձեռք փոխանցվող իշխանություն. ադրբեջանական տարանցման ղարաբաղյան ճամփաբաժան

Ձեռքից ձեռք փոխանցվող իշխանություն. ադրբեջանական տարանցման ղարաբաղյան ճամփաբաժան

Դեկտեմբերի 30, 2019


Ադրբեջանում սպասվող իշխանության փոխանցումը փորձագետներին խորհրդածությունների հարուստ սնունդ է տվել։ Այս թեմայով մեկնաբանություն...

Ում էր պետք Ադրբեջանում նացիստներին օժանդակողների ռեաբիլիտացիան

Ում էր պետք Ադրբեջանում նացիստներին օժանդակողների ռեաբիլիտացիան

Դեկտեմբերի 25, 2019


2019թ. նոյեմբերին Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևը մեծ ճառով ելույթ ունեցավ Տաշքենդում, ԱՊՀ պետությունների ղեկավարների գագաթաժողով...

Նախանձելի Ադրբեջանը

Նախանձելի Ադրբեջանը

Նոյեմբերի 29, 2019


Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևը հրաժարվում է եվրաինտեգրումից: Բաքվի համալսարանի 100-ամյակին նվիրված միջոցառմանը Ալիևն ասել է. «Տն...

Նվեր Փաշինյան Նիկոլը

Նվեր Փաշինյան Նիկոլը

Հոկտեմբերի 18, 2019


Ժողովրդի վարչապետը Ստեփանակերտի հանրահավաքում մի անգամ ասաց, որ Արցախը Հայաստան է, և վե՛րջ։ Վերջերս Իլհամ Ալիևը պատասխանեց իր պ...

2020-1920. շարժվում ենք հարյուրամյա վաղեմության պատմությունը կրկնելու ուղղությամբ

2020-1920. շարժվում ենք հարյուրամյա վաղեմության պատմությունը կրկնելու ուղղությամբ

Հոկտեմբերի 18, 2019


Մի քանի մեջբերում REGNUM տեղեկատվական գործակալությունում հրապարակված Ստանիսլավ Տարասովի հոդվածից. «Ելույթ ունենալով Թյուրքալեզո...

Ադրբեջանցիները պետք է Հայաստանին նվիրեն 17 ՄիԳ-29 կործանիչ

Ադրբեջանցիները պետք է Հայաստանին նվիրեն 17 ՄիԳ-29 կործանիչ

Հուլիսի 25, 2019


Ադրբեջանի ՄիԳ-29 ինքնաթիռը կործանվել է ուսումնամարզական թռիչքների ժամանակ, տեղեկացրել են հանրապետության պաշտպանության նախարարու...

Փաշինյան Նիկոլը՝ Մեհրիբան Ալիևայի օժիտ

Փաշինյան Նիկոլը՝ Մեհրիբան Ալիևայի օժիտ

Հունիսի 27, 2019


Ադրբեջանական մամուլի տեսությունը թույլ է տալիս ամրագրել, որ Բաքվում ավելի լավ են հասկանում ու ներկայացնում հայկական իրողություն...

աբաջյան գոհարի մարդը հանկարծ չկախվի…

աբաջյան գոհարի մարդը հանկարծ չկախվի…

Հունիսի 12, 2019


աբաջյան գոհարի աստեղային ժամերին հաշիվ չմնաց. Շվեդիայից իմանում ենք, որ միրզոյան արարատը հանդիպել է այդ երկրի թագավորի հետ: Նոր...

Ո՞վ է խաղաղություն ուզում ադրբեջանցիների հետ

Ո՞վ է խաղաղություն ուզում ադրբեջանցիների հետ

Մայիսի 1, 2019


Հիանալի լուր ստացվեց բարեկամական Ադրբեջանից. Ադրբեջանի Գիտությունների ազգային ակադեմիայի նախագահ, ակադեմիկոս Ակիֆ Ալիզադեն ամեն...

Ադրբեջանի դիրքորոշումը մնում է ամուր և հետևողական. բանակցությունները ներկա ձևաչափով պետք է շարունակվեն

Ադրբեջանի դիրքորոշումը մնում է ամուր և հետևողական. բանակցությունները ներկա ձևաչափով պետք է շարունակվեն

Ապրիլի 25, 2019


REGNUM գործակալությունը մշտապես աչքի է ընկել Հայաստանի հանդեպ համակրանքով Ղարաբաղին նվիրված իր հրապարակումներում, պարիտետը չի պ...

ՆԱՏՕ-ն վերիմաստավորում է պատմությունն իր շահերին համապատասխան

ՆԱՏՕ-ն վերիմաստավորում է պատմությունն իր շահերին համապատասխան

Ապրիլի 4, 2019


ՆԱՏՕ-ն տոնում է իր հոբելյանը՝ լրացել է նրա 70 տարին։ Այս երջանիկ առիթով Վաշինգտոնում ճոխ նշում են կլոր տարեթիվը։ Այստեղ են եկել...

Խմբագրության կողմից

Shame.am-ի ստեղծագործական խումբը շոգ ամառվանից հետո սկսում է 2014թ. թեժ աշնան ակտիվ գործունեությունը։ Հայաստանը եւ աշխարհը զարմանալի, ստեղծագործելու համար չափազանց բարեբեր ժամանակներ են ապրում։  Կարդալ ավելին 

Ամենաշատ ընթերցվածը

ՀԱՐՑՈՒՄՆԵՐ






ՀԱՐՑՈՒՄՆԵՐ







Քվեարկությունների արխիվ